چگونه بدون اینکه دیگران را برنجانید از آنها انتقاد کنید

اگر شیوه درست بیان انتقاد را ندانید، حتی اگر ایرادتان درست هم باشد، باعث آزردگی و گاه تنفر دیگران خواهید شد

هنر می‮خواهد رفتار آزار دهنده شخصی را ببینید و بدون اینکه اخمی روی پیشانی‮اش بنشانید از او انتقاد کنید؛ بی‮توجهی به رفتار زشت دیگران, مخصوصا اگر عزیز باشد و نزدیک, فقط باعث تکرار رفتار اشتباه می‮شود و شاهنامه‮ای است که انتها ندارد. اگر راه و روش انتقاد سازنده را نمی‮دانید و در عین‮حال در شرایطی هستید که نیاز به اصلاح رفتار یا دیدگاه فرد خاصی دارید, باید روابط و مهارت های اجتماعی خود را بهبود ببخشید. بنابراین خواندن این مقاله را از دست ندهید.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

 

سه ویژگی کلیدی انتقاد سازنده

یک انتقاد سازنده باید دارای سه ویژگی وضوح, دست‮یافتنی و کاملا بی‮طرفانه باشد.

  • وضوح به این معنی است که تا حد ممکن منظورتان را روشن و واضح بیان کنید تا مخاطب دچار سوء تعیبر نشود.
  • در عین‮حال موضوع انتقاد شما قابلیت تحقق را داشته باشد؛ یعنی مطمئن باشید که شخص مقا بل تان می‮تواند آن رفتار را اصلاح کند.
  • ویژگی سوم انتقاد سازنده داشتن, یک دیدگاه بی‮طرفانه و دور از قضاوت شخصی شما است.

انتقاد سازنده و بی طرف

 

اول آرامش دوم انتقاد

انتقاد اگر سازنده نباشد باعث ایجاد حس شرمساری و سرزنش در طرف مقابل تان می‮شود و مانند آب رفته ای است که هرگز بر نمی گردد.

علاوه بر این انتقاد مخرب سبب می‮شود مخاطب شما حالت دفاعی به خودش گرفته و حتی اگر حق با شما هم باشد به‮هیچ وجه زیر بار حرفتان نرود.

اما ویژگی یک انتقاد سازنده, بیان خوب کلمات و لحن مناسب است. در شرایطی که ناراحت و عصبانی هستید بهتر است واکنشی به رفتار اشتباه دیگران نشان ندهید مگر اینکه توانسته باشید واکنش تان را کنترل کنید. توصیه ما این است که عمل انتقاد سازنده را تا آرام شدن اعصاب تان به تعویق بیندازید. حتی اگر نیت خوبی از بیان انتقادتان داشته باشید, لحن و کلام نامناسب شما خشم طرف مقابل را برخواهد انگیخت.

 

نگویید شما؛ بگویید من

در بیان انتقاد سازنده به این نکته توجه کنید که شما تنها از رفتار شخص مقابل تان آزرده‮خاطر شده‮اید نه شخصیت وجودی او. به‮همین دلیل وقتی قصد انتقاد دارید, هرگز از جملاتی که با «تو» شروه می‮شود شروع نکنید. درعوض از این جملات استفاده کنید:«این رفتار باعث آزار من شده است و یا من را سخت غمگین ساخته است».

یا اگر کارفرما هستید و قصد انجام یک انتقاد سازنده از کارمندان را دارید بگویید: «چقدر خوب می شد که این مورد برای مثال انجام یک پروژه یا وظیفه‮ای خاص به این شکل انجام می‮شد».‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

انتقاد سازنده با لحن و کلام مناسب

هرگز در یک مکان شلوغ و در بین افراد حاضر در جمع, از کسی انتقاد نکنید. اگر قصد انتقاد سازنده از همسرتان را دارید از او دعوت کنید که با یکدیگر قدم بزنید و در این لحظات خوش, انتقادتان را بیان کنید. ‬‬‬‬

 

شتاب زده انتقاد نکنید

چقدر خوب است که در بیان انتقاد سازنده تان ابتدا از نقاط قوت شخص مقابل صحبت کنید و اگر ویژگی مثبتی در او می‮بینید درآغاز انتقادتان حتما این موضوع را بیان کنید.

برای این کار باید کمی بیشتر وقت بگذارید و انتقاد سازنده‮تان را شتاب زده و سرسری انجام ندهید؛ وقتی برای این کار زمانی مشخص در‮نظر بگیرید و مهم‮تر از همه جملات تان را مثبت و با حالت قدردادنی شروع کنید, این پیام را به مخاطب خواهید رساند که برای او ارزش و احترام قائل هستید.

با رعایت این نکته, عزت نفس شخص مقابل لطمه نمی‮بیند و دچار احساساتی نظیر سرزنش و عدم کفایت نمی‮شود. این مورد نه تنها در بیان انتقاد سازنده بلکه در تمامی گفتمان‮ها باید مورد توجه قرار گیرد؛ یعنی بیان نکات مثبت افراد, باعث ایجاد یک رابطه موفق می‮شود.

در این زمینه مطالعه خلاصه کتاب «هر چیزی قابل مذاکره است» اثر هرب کوهن را به شما پیشنهاد می‮کنیم. این کتاب اصول گفت و گوی مفید و سازنده را در تمامی موقعیت‮های شخصی و حرفه‮ای با شما در میان می‮گذارد.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

هرچیزی قابل مذاکره است
بهترین مذاکره کننده دنیا به شما آموزش می دهد چطور چیزهایی که می خواهید را بدست آورید!
اثری از هرب کوهن
20 دقیقه
کتاب صوتی موجود است
مشاهده کتاب

 

آیا صلاحیت انتقاد کردن دارید؟

اگر تمام ویژگی‮هایی که در مورد انتقاد سازنده برایتان شرح دادیم را رعایت کردید, موضوع دیگری مطرح می شود که آن, صلاحیت شما برای انجام چنین انتقادی است.

فرض کنید یکی از دوستان شما دچار اضافه وزن شده و شما با وجود اینکه خودتان از اضافه وزن رنج می‮برید از او می خواهید که وزنش را کم کند. دراین حالت, حتی اگر قصد و نیت خیری هم داشته باشید باعث حالت دفاعی در شخص مقابل تان می‮شوید. ‬‬‬‬‬‬‬‬‬

اگر در جایگاه یک فرد موجه و متخصص در آن موضوع هستید انتقاد سازنده شما جواب می‮دهد یا داشتن روابط احساسی نزدیک با شخص مورد نظر, تاثیر انتقاد سازنده را البته با ویژگی‮هایی که برشمردیم, بیشتر می‮کند.‬‬‬‬‬‬

 

دیدگاه‌ها

پاسخ به
اپلیکیشن بوکاپو
کاربردی‌ترین اپلیکیشن مطالعه
خلاصه صوتی و متنی برترین کتاب‌ها